ماردین، هیوای داهاتوو
من هیچ جۆره‌ به‌رپرسیارە تییە ک له‌بابه‌ت ناوه‌ڕۆکی ئه‌و ماڵپه‌ڕانه‌ ناگرمه‌ ئه‌ستۆ ته‌نها بۆ ئه‌وه‌ی ره‌نگه‌ سوودیان لێ وه‌ربگرن دامناون * له‌تیف *
:: نووسه‌ران :: latifkurd
:: دوایین بابه‌ته‌کان :: ئاوه‌ڵكار (قید) و ئامرازی (تر) و وشه‌ی (تر)
هه‌م بزوێن و هه‌م نه‌بزوێن‌ و قرتاندنی (ئـ)
انواع ( واو ) در زبان کردی
ئه‌لفبێی كوردی به‌ لاتینی و پیته‌یارمه‌تیده‌ر
بزوێنه‌كان و بزرۆکه‌ له‌ کوردیی دا
ئه‌لفبێ زمانیی کوردی
رێنووسی زمانیی كوردی( وانه‌کانی کاک دیاکۆی هاشمی)
ریشەی وشەی ماردین
قسەی گەورەپیاوان= سخن بزرگان 5
بەرنامە ی تەواو ی یاریە کانی مۆندیاڵی2010 =برنامه‌ی کامل رقابتهای جام جهانی2010 (تاریخ و ساعت دقیق)
قسەی گەورەپیاوان= سخن بزرگان 4
قسەی گەورەپیاوان= سخن بزرگان 3
وڵاتانی میوانداری موندیاڵ=کشورهای میزبان جام جهانی
ازپندهای سعدی 4
قسەی گەورەپیاوان= سخن بزرگان 2
قسەی گەورەپیاوان= سخن بزرگان 1
ناوی کورد ی 2
با هه‌موومان ناوی کوردی بۆ مناڵانمان هه‌ڵبژێرین.
ازپندهای سعدی 3
از پندهای سعدی2
کەر......
من کە کوردم
به‌ ته‌نیا جێم مه‌هێڵن
از پندهای سعدی 1
هه‌توانی‌ خه‌م
وه‌ته‌ن
مغایرت های زمان ما !
گۆرانی وه‌ته‌ن
قسە ی گە ورە پیاوان
کوردم ئه‌من
کاکه‌ خواکاری نابه‌جێ ناکا
هه‌وڵ و تێکۆشین
عه‌ یبه‌..... عه‌یبه‌
بۆق و کۆتره‌کان
لە پەند و هەڵبە ستە کانی تاگوور 8
هاوڕێی خراپ - قانع
لە پەند و هەڵبە ستە کانی تاگوور 7
لە پەند و هەڵبە ستە کانی تاگوور 6
لە پەند و هەڵبە ستە کانی تاگوور5
لە پە ند و هە ڵبە ستە کانی تاگور 4
لە پەند و هەڵبە ستە کانی تاگوور 3
لە پە ند و هە ڵبە ستە کانی تاگور 2
دە رد ی نە زانین 2
له‌په‌ند‌و هه‌ڵبه‌سته‌کانی تاگوور
چەند تاکە شێعر لە قانع 1
وڵات
پەند ی پێشینیان 17
دوو کورتە شێعر لە مەینە تی
پەندی پێشینیان 16
پە ندی پێشینیان 15
سێ کورته‌ شێعر له‌ مه‌ینه‌تی
پەندی پێشینیان 14
پەندی پێشینیان 13
پەندی پێشینیان 12
پەندی پێشینیان 11
پەندی پێشینیان 10
پەندی پێشینیان 9
پەندی پێشینیان8
پەندی پێشینیان7
پەندی پێشینیان6
پەندی پێشینیان5
پەندی پێشینیان4
پەندی پێشینیان 3
پەندی پێشینیان 2
پەندی پێشینیان1
جیایی
دەرد ی نە زانین
نالی
جه للاد

:: چینه‌کان ::
:: مێنۆی سه‌ره‌کی ::
سه‌ره‌تا
پۆستی ئه‌لیکتڕۆنی
ئه‌رشیف
هاوڕێیان
ده‌رباره‌ی من :: به‌سته‌ری به‌که‌ڵک :: عە بدوڵا پە شێو
بێهزاد خۆشحاڵی
ناسر رەزازی
شێرکۆ بێ که‌س
کڵاو رۆژنە
د.کەمال مەزهەر
مۆزەخانەی لوو ڤر
کتێبخانەی کوردی
هێدی
خۆشە ویستی
رۆژهەڵات-بۆکان
هاوڕێ باخەوان
موکریانی
کتێب خانەی لەتیف
کورد دات کام
گۆڤاری رامان
ماڵپەڕی ئە مڕۆ
مە سعود محەمەد
کتێبخانەی فارسی
وانەی کوردی
ماڵپەڕی گاگەش
ئی فەرهەنگ
ماڵپەڕی دیمانە
ماڵپەڕی سازمان سنجش
فێرگەی زمانی کوردی
کرد کیست؟ کردستان کجاست؟
فرهنگ لغت هورامی
گوناگون
نوگرا
کۆشکی کورد
گه‌نجینه‌ ی کتێبی کوردی
لینکستان
پارێز گای هەولێر
ئاپڵۆدعە کس- وێنە-
جی مایل
سەهۆڵان
پێوەن لینکی کوردی
دەزگای چاپ وپەخشی سەردەم
بانک مقالات علمی
ترجمە متن انگلیسی بە فارسی
فۆنتی کوردی
سی فۆڕ کورد
لغت نامە ی دهخدا
دانلود کتب دانشگاهی رشتەی ادبیات/
ادبیات فارسی
مجلات رشد تخصصي ادبيات فارسي
آی طنز
فرهنگستان ادب فارسی
شورای گسترش زبان فارسی
بانک لینک های فارسی
تاریخ ایران زمین
كێله‌شین
راهنمای موزه های ایران
مجلات رشد
لیست بحث های پیش از تاریخ در ایران درسایت کلوب
سایت احمد شاملو
سایت سهراب سپهری
دانلود کتابهای تاریخی
آدینە بوک
تاریخ و باستان شناسی درپرشین توولز
لینک های باستان شناسی
بڵاو کراوە کوردییە کان
گیاڕەنگ
بۆ ڕۆژهەڵات
ماڵپەڕی نوێ ناسر رەزازی
اصغرآقا- هادی خرسندی
کوردلاند
وبلاگهای کردی
تێکۆشان
پێشمەرگەکان
خاکەلێوە
هنر معلمی
لیست وبلاگهای بە روز شدە
فونت نستعلیق
انواع فونت فارسی
بێوران
پیرانشار
بی بی سی فارسی
مامۆستا ئە حمەد هەردی
کورد ئای تی گرووپ
پی 30 دانلۆد
دانلود کتاب
کارت بانک اقتصاد نوین
آریا رمان
باستان
باستان
باستان
گاگەش
فرهنگ لغت
هە رمان
ترفندستان
کورد بلۆگەر
سەهۆڵان
فرهنگ سرا
کانال رشد
کتاب نمای جهانی
وبلاگ 1 خودم
یک معلم ادبیات
آیین واسطورە های ایرانی
یک معلم روانشناسی
کتابخانەی گویا
ری را - ادبیات-
جرس
اخبار ماهوارە
داستانک
فارس ست
گزینگ
کلمە
چل چەمە
رۆژنامەی میدیا
کوردستان
دربارەی ماهوارە
تکفال.اطلاعات
فلای ست=مرجع فرکانس
ماهوارە ورسیور
انجمن گفتگو
کۆڕی زانیاری
تعمیرات ومراقبت از خودرو
موبایل اس م س و.......
فرکانسەکانی هاتبرد
فرکانسەکانی اینتلست
فرکانسەکانی تورکست
فرکانسەکانی یوتلست دبلیو3
فرکانسەکانی تلستار12
فرکانسەکانی ئاسیاست3
نایلست
سایریوس
یوروبرد=نە
جدول پخش برنامەهای تلویزیون
ناسر حیسامی
تەختە کلیلی کوردی لاتین
زانست پەروەرانی کورد
مدرسین وطلاب قم و نجف
موتور جستجوی فارسی
رەنگار. کوردی.
سی فۆر کورد
مبدل خط میخی
:: لۆگۆی دۆستان ::
RSS

ئاوه‌ڵكار (قید)

كاتێ وشه‌یه‌ك چۆنێتیی (كار، فرمان، كردار = فعل)ێك ڕوون كاته‌وه‌ پێی ده‌وترێ ئاوه‌ڵكار (قید). نموونه‌:

    ئاسۆ به‌خێرایی قسه‌ی ده‌كرد. (چۆن قسه‌ی كرد؟ "به‌خێرایی")
   
سۆما به‌تووڕه‌یی وه‌ڵامی دایه‌وه‌. (چۆن وه‌ڵامی دایه‌وه‌؟ "به‌تووڕه‌یی")
    لانه‌ به‌ئه‌سپایی هاته‌وه‌. (چۆن هاته‌وه‌؟ "به‌ئه‌سپایی).

ئه‌وه‌ی لێره‌دا جێگای سه‌رنجڕاكێشانه،‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ "به‌" ده‌لكێ به‌ ئاوه‌ڵناوه‌كه‌ی پاشیه‌وه‌‌ و، نابێ لێك دوور خرێنه‌وه‌. نموونه‌ی تر:

به‌جوانی، به‌شادی، به‌به‌رزی، به‌هێواشی، به‌توندی.

ئه‌م شێوازه‌ له‌ زمانی ئینگلیزیدا (ly) ده‌گرێت و ده‌لكێ به‌ ئاوه‌ڵناوه‌كه‌وه‌: (به‌سه‌ختی hardly).

 

ئامرازی (تر) و وشه‌ی (تر)

ئامرازی به‌راوردكردن (تر، ترین)

ده‌بێ بلكێن به‌ وشه‌كانی پێشیانه‌وه‌، وه‌كوو:

جوان، جوانتر، جوانترین
گه‌رم، گه‌رمتر، گه‌رمترین.

 وشه‌ی (تر) به‌ واتای (دی، دیكه)‌

وشه‌ی (تر) وشه‌یه‌كی سه‌ربه‌خۆیه‌ و ده‌بێ به‌جیا بنووسرێت:

كابرایه‌كی تر، شه‌وێكی تر، نووسه‌رێكی تر.

 

| 0 کۆمێنته‌کان | کۆمێنت بنووسه‌ لە تیف | 2010/2/9

هه‌م بزوێن و هه‌م نه‌بزوێن‌

له‌ ئه‌لفبێی عه‌ره‌بیدا پیتێكی تایبه‌ت نییه‌ كه‌‌ "پیته‌یارمه‌تیده‌ر"ه‌كانی (y) و (w)یان پێ بنووسرێته‌وه‌. بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ هه‌ر كه‌ڵك له‌ پیته‌كانی (ی) و (و) وه‌رده‌گیرێ كه‌ بۆ بزوێنه‌كانی (î) و (u)ش به‌كار ده‌چن، واته‌ (ی) و (و) هه‌م بزوێنن و هه‌میش نه‌بزوێن:

(ی y)، (و w)، (ی î)، (و u).

بزوێن: (ی î)، (سلێمانی Silêmanî). (تیر =tîr).
نه‌بزوێن: (ی
y)، (كه‌ی key). (به‌یت = beyt).

بزوێن: (و u)، (كول kul).
نه‌بزوێن: (و
w)، (خه‌وتن xewtin).

جیاكردنه‌وه‌ی بزوێن و نه‌بزوێن له‌ ئه‌لفبێی لاتیندا زۆر ئاسانه،‌ چونكوو هه‌ر ده‌نگێك پیتی تایبه‌تمه‌ندی خۆی بۆ دانراوه‌. له‌ ئه‌لفبێی عه‌ره‌بیدا چونكوو بزوێن و نه‌بزوێن پیته‌كانیان جیا نه‌كراونه‌ته‌وه‌، تۆزێ زه‌حمه‌ته‌ لێك جیا كرێنه‌وه‌، به‌ڵام ئه‌گه‌ر پێش یان پاش ئه‌وان پیتێكی بزوێن هه‌بێت ئه‌وه‌ ئه‌وان ده‌بنه‌ نه‌بزوێن: (شایان şayan)، (مهی mey)، (یانهyane)، (كه‌وان kewan)، (شه‌و şew)، (ورد wird).

 قرتاندنی (ئـ)

هه‌ندێ جار ڕوو ده‌دات كه‌ وشه‌یه‌ك وا به‌ پیتێكی نه‌بزوێن كۆتاییی هاتووه‌، وه‌كوو: (شه‌و şew)، له‌گه‌ڵ وشه‌یه‌ك كه‌ به‌ (ئـ) ده‌ستی پێ كردووه‌، وه‌كوو (ئاهه‌نگ aheng)، پێكه‌وه‌ كۆ ده‌بنه‌وه‌ و وشه‌یكی نوێ پێك ده‌هێنن كه‌ واتایه‌كی نوێتری هه‌یه‌ وه‌كوو:
شه‌و + ئاهه‌نگ = شه‌وئاهه‌نگ. لێره‌دا پێویست ناكات (ئـ) بمێنێته‌وه‌ و ده‌توانین بیقرتێنین، چونكوو پیتی پێش ئه‌و بزوێن نییه‌ تا كێشه‌ بێت. ده‌نووسین: (شه‌واهه‌نگ). هه‌روه‌ها:

كارئاسانی  ده‌بێته‌: كاراسانی.
ماڵئاوایی = ماڵاوایی.
بانئه‌فشار = بانه‌فشار (ناوی گه‌ڕه‌كێكه‌ له‌ شاری قه‌سری شیرین له‌ پارێزگای كرماشان).
كارئه‌ندامزانی = كاره‌ندامزانی (
physiology
).
تووڵئامراز = تووڵامراز (
toolbar). (تووڵ، شیش = bar)، (ئامراز، كه‌ره‌سته‌ = tool).

هه‌روه‌ها:

كه‌مه‌ندام، چاوه‌سمه‌ر، چاوه‌ستێره‌، گوڵه‌ندام، گوڵه‌ستێره‌، شێره‌ندام، خاكه‌ناز.

 

| 0 کۆمێنته‌کان | کۆمێنت بنووسه‌ لە تیف | 2010/2/8

انواع ( واو ) در زبان کردی:

 

      ( و) ( ده‌نگدار ) ( فره‌ کوڵ ) ( در اول کلمه‌ نمی آید ) = کورد ، گوڵ، کوڕ ،     U1-    

 

  کول ، خوڵک ، قول ، گوڵاڵه‌ ، کونا ، سوغرا ، کوبرا ، کوته‌ک .  

 

     2-  O  رۆژ، خۆر، مۆم ،  ( ۆ ) ( ده‌نگدار) ( کوڵ ) ( در اول کلمه‌ نمی آید )     

 

  کۆمار ، هه‌ڵۆ ، شێرکۆ ، کۆچ ، بۆکان ، دۆشاو ، چیرۆک ، رۆژنامه‌ ، کۆڵان ، قۆخ.

 

 ( وو ) ( ده‌نگدار ) ( درێژ ) ( دراول کلمه‌ نمی آید ) = دوور ، ژوور ، پوور ، Û  3-  

 

  سوور ، چووم ، رووناک ، په‌پووله‌ ، نووسین ، شوو ، مووسا ، زووکه‌. 

 

   ( و ) ( بێ ده‌نگ ) ( عادی ) ( ممکن است در اول، وسط و آخر کلمه‌ بیاید )    W 4-     

 

  وریا ، هیوا ، ئاو ، ورچ ، تاوان ، وێنه‌ ، وه‌زیر ، دیوان ، قاڵاو ، وشتر ، باوک ، که‌وش  

 

  وڵات ، وه‌ فا ، ورد .  

 

 

 توجه‌ : ترکیب کلمات درزبان کردی = (  بێ د ه‌ نگ + د ه‌ نگ دار )

 

 

ئه‌لفبێ زمانیی کوردی ( الفبای زبان کردی )  

ژماره‌ی پیته‌كانی ئه‌لفبێی كوردی (٣7) دانه‌ن و بریتین له:

ئـ ـ ا ـ ب ـ پ ـ ت ـ ج ـ چ ـ ح ـ خ ـ د ـ ر ـ ڕ ـ ز ـ ژ ـ س ـ ش ـ ع ـ غ ـ ف ـ ڤ ـ ق ـ ك ـ گ ـ ل ـ ڵ ـ م ـ ن ـ و ـ ۆ ـ وو- و ـ هـ ـ ه ـ ی ـ ێ- ی- کورته‌ بزوێن( بزرۆکه‌)( i )  

حروف ده‌نگدار( صدادار) = ا ، و ، ۆ ، وو ، ه‌ ، ی ، ێ ، کورته‌ بزوێن ( بزرۆکه)‌( i )  

 

| 0 کۆمێنته‌کان | کۆمێنت بنووسه‌ لە تیف | 2010/2/7

(  ئه‌لفبێی كوردی به‌ لاتینی  )

لاتان سه‌یر نه‌بێ ئه‌گه‌ر بڵێین بۆ ئه‌وه‌ی له‌ ئه‌لفبێی كوردی كه‌ به‌ پیتی عه‌ره‌بی ده‌نووسرێ، باشتر تێ بگه‌ن، زۆر گرنگه‌ ئه‌لفبێی كوردیی لاتینی بناسن. ئه‌م ئه‌لفبێیه‌ بریتییه‌ له‌:

A - B - C - Ç - D - E - Ê - F - G - H - I - Î - J - K - L - M - N - O - P - Q - R - S - Ş - T - U - Û - V - W - X - Y - Z.

 بزوێنه‌كانی بریتین له‌ (٨) ده‌نگ و هه‌ر هه‌شته‌كه‌یان ده‌نووسرێنه‌وه‌: (A - E - Ê - I - Î - O - U - Û).

پاشكۆ: له‌ ناوه‌ڕاست و كۆتاییی وشه‌دا: (ڕ = rr) و (ڵ = ll).

(په‌ڕۆ = perro)، (که‌ڕ = kerr) یان (كه‌ڵك = kellk)، (ساڵ = sall).

پێویست ناكات له‌ سه‌ره‌تای وشه‌ به‌ ئه‌لفبێی لاتینی، بۆ نووسینی (ڕ) كه‌ڵك له‌ (rr) وه‌رگرین، چونكوو زۆر ناشیرین دێته‌ پێش چاو، بۆیه‌ هه‌ر (r) به‌سه‌. وه‌كوو: (ڕاز = raz)، (ڕێگا = rêga)، (ڕۆژ = roj). به‌ڵام زۆر گرنگه‌ له‌ سۆرانیدا هه‌موو پیتێكی سه‌ره‌تای وشه‌ كه‌ به‌ (ر) ده‌ست پێ ده‌كات به‌ (ڕ) بنووسرێن. نموونه‌: ڕێز، ڕه‌ش، ڕزگار.

( پیته‌یارمه‌تیده‌ر )

یاسا: (له‌ زمانی كوردیدا دوو بزوێن به‌دوای یه‌كتردا نانووسرێن.):
   بۆ نموونه‌، (یار) به‌ لاتینی وا نانووسرێت: (îar) یان (iar
).
   هه‌روه‌ها (وان‌) وا نانووسرێت: (uan) یان (ûan) یان (oan).

بۆ ئه‌وه‌ی دوو بزوێنه‌كه‌ به‌دوای یه‌كتردا نه‌نووسین، كه‌ڵك له‌ پیتێكی نه‌بزوێن وه‌رده‌گرین كه‌ یارمه‌تی ده‌دات دوو بزوێن پێكه‌وه‌ نه‌نووسرێن. به‌و پیتانه‌ ده‌وترێن: "پیته‌یارمه‌تیده‌ر"، كه‌ بریتین له‌ (ی y) و (و w)‌. به‌مجۆره‌ نموونه‌كانی سه‌ره‌وه‌ ئاوا ده‌نووسرێن:
   (یار yar).
   (وان Wan).

(پیته‌یارمه‌تیده‌ر)‌ له‌ ئه‌لفبێی لاتینیدا به پیتی (y) و (w) دیاری كراون. له‌ ئه‌لفبێی عه‌ره‌بیدا (ی) و (و)یان بۆ به‌كار ده‌چێت: (ی y)، (و w)، هه‌ر چه‌ند بۆ بزوێنه‌كانی (î و u)ش به‌كار ده‌چن.

 

| 0 کۆمێنته‌کان | کۆمێنت بنووسه‌ لە تیف | 2010/2/6


:: په‌ڕه‌کان ::‌
په‌ڕی پێشتر «|» په‌ڕی دواتر